Geplaatst op Geef een reactie

Pinot Blanc, Weißburgunder & Pinot Bianco: droge witte wijnen

Pinot blanc, pinot bianco, rulandské & weißburgunder: witte wijnen uit de Franse wijnstreek de Alsace

De pinot blanc is een relatief onbekende druif. Dit komt vooral door de vele namen die deze druif heeft. In Frankrijk heet ze de pinot blanc, in Italië de pinot bianco en in Duitsland de weißburgunder. Alle drie zijn het dezelfde witte druif. De pinot noir (ook bekend als de spätburgunder) en de pinot gris (de bekende Italiaanse pinot grigio) zijn de voorouders van de pinot blanc. De pinot blanc komt waarschijnlijk uit de Franse wijnstreek de Bourgogne. De vooral Duitse witte wijnen van de weißburgunder en de pinot blanc uit de Franse wijnstreek de Alsace hebben frisse fruittonen die gecombineerd gaan met milde en fijne zuren. De witte pinot blanc wijnen zijn echte tafelwijnen die goed passen bij verschillende soorten eten zoals kip, verschillende (zoetwater)vissen maar ook Limburgse asperges!

De pinot blanc of weißburgunder is een druivensoort die veel eisen stelt aan de wijnboer en de wijngaard. Deze witte druif rijpt langzaam, net zoals de pinot noir. Ze heeft voldoende warmte nodig en heeft ook een bodem nodig met voldoende voedingsstoffen. Deze twee eisen van de warmte en de voedingsrijke bodem is vooral te vinden op het Europese vasteland. Zeker in Centraal-Europa en het westen van Frankrijk zijn praktische gebieden voor de pinot blanc vanwege het landklimaat dat daar heerst. De pinot blanc doet het vooral goed op kalkrijke bodems. Hieronder staat een onrijpe pinot blanc druif in de Ahr.

Weissburgunder druif Ahr

Hoe drink je witte wijn van de pinot blanc of de weißburgunder het beste?

De witte wijnen die gemaakt worden van de pinot blanc of de weißburgunder zijn droge witte wijnen. De wijnen drink je het beste tot drie jaar na de oogst. Net zoals alle andere witte wijnen drink je pinot blanc ook zo koud mogelijk, rond een graad of tien. Zodra je de wijn uit de koeling haalt is het lekker om de wijn in een wijnkoeler te doen. Ze leent zich perfect uit als borrelwijn in de zomer of als lichte tafelwijn bij Limburgse asperges, witte vleessoorten of vis.

Hoe smaken de witte pinot blanc & weißburgunder wijnen?

Elke wijnstreek en elke wijnboer zorgt voor een net andere smaak in hun pinot blanc wijnen. De wijnen van de pinot blanc hebben mooie ronde smaken met milde zuren en een klein beetje fruit. Van de meeste Franse pinot blanc of Duitse weißburgunder worden droge witte wijnen gemaakt. Maar algemeen genomen hebben de witte wijnen die van de pinot blanc of de weißburgunder worden gemaakt frisse en fruitige smaken met mooie milde zuren. De fruitige smaken worden afgewisseld met aroma’s van bloemen. Wanneer een wijn bloemige smaken heeft noemen we dat florale smaken.

De fruitige smaken in de wijnen van de pinot blanc lijken vooral sterk op de smaken van appel, peer en ananas. Maar veel pinot blanc wijnen hebben ook de smaken van citrusvruchten in de wijnen zitten. Denk hierbij aan smaken van bijvoorbeeld citroen of hele lichte smaken die sterk overeenkomen met de smaak van mandarijn.

Witte wijnen van de pinot blanc hebben niet alleen fruitige of florale aroma’s als smaken. In de witte wijnen zitten ook aroma’s van noten zoals ongebrande amandelen. Ook komt de aroma van witte peper voor in deze witte wijnen. Witte peper is milder dan de bekende zwarte peper en daardoor zachter en eleganter van smaak. Deze smaken en de smaak van brood komt vooral voor in houtgerijpte pinot blanc wijnen.

Uit welke wijnstreken komen de witte wijnen van de pinot blanc & de weißburgunder vandaan?

Witte wijnen van de pinot blanc en de weißburgunder zijn op veel plekken in vooral Europa aangeplant. In de hele wereld zijn er in totaal slechts 14.834 hectare met de pinot blanc aangeplant. Vaak wordt ze pinot blanc genoemd, maar dat is niet overal zo. In Italië wordt ze de pinot bianco genoemd en in Duitstalige gebieden, waaronder Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland wordt ze de weißburgunder genoemd. Met name in deze gebieden is ze erg populair. In de volgende landen worden witte wijnen gemaakt van de pinot blanc:

  • Duitsland, weißburgunder: 5.747 hectare
  • Oostenrijk, weißburgunder: 1.992 hectare
  • Italië, pinot bianco & weißburgunder: 1.822 hectare
  • Frankrijk, pinot blanc: 1.232 hectare
  • Slowakije, rulandské biele: 827 hectare
  • Tsjechië, rulandské bílé: 812 hectare
  • Rusland: 695 hectare
  • Slovenië, pinot blanc: 524 hectare
  • Luxemburg, pinot blanc: 170 hectare

De Duitse witte wijnen van de weißburgunder of weißer burgunder

De pinot blanc is het meest aangeplant in Duitsland, waar ze dus weißburgunder heet. Af en toe komt de druivensoort ook voor als weißer burgunder. De druivensoort is vooral in Duitsland veel aangeplant. De laatste jaren heeft de weißburgunder een groeispurt gehad in het aantal hectare wijngaarden. Waar er in 1995 slechts 1.822 hectare weißburgunder aangeplant stonden in Duitsland was dat in 2019 5.747 hectare weißburgunder. In Duitsland komt ze vooral in de zuidelijke wijnstreek Baden voor, waar er 1.579 hectare weißburgunder zijn aangeplant. Niet alleen is ze daar aangeplant ook in andere Duitse wijnstreken worden wijnen van de weißburgunder gemaakt:

  • Baden: 1.579 hectare
  • Rheinhessen: 1.455 hectare
  • Pfalz: 1.353 hectare
  • Mosel: 355 hectare
  • Nahe: 313 hectare
  • Saale-Unstrut: 109 hectare
  • Sachsen: 61 hectare
  • Mittelrhein: 21 hectare

Wijngaarden Ahr

De Italiaanse witte wijnen van de pinot bianco

Italië is het tweede land waar witte wijnen worden gemaakt van de pinot blanc. De pinot blanc heet bij Italiaanse witte wijnen de pinot bianco. In Italië zijn er slechts 1.822 hectare met pinot bianco aangeplant. De meeste Italiaanse pinot bianco wijnen worden in de noordelijke wijnstreken gemaakt. De pinot bianco komt veel voor in Süd-Tirol/Alto Adige, Lombardia (Lombardije) en in Friuli worden veel wijnen gemaakt van de pinot bianco.

De Franse pinot blanc in de wijnstreek de Alsace of de Elzas

De pinot blanc is vooral heel bekend en populair voor witte wijnen in de wijnstreek de Alsace. In totaal waren er in 2019 1.232 hectare met pinot blanc aangeplant. Hier staat ze ook bekend als de klevner. In de Elzas worden er zowel de reguliere droge witte wijnen gemaakt van de pinot blanc als mousserende wijnen. De mousserende wijnen uit de Alsace worden Crémants d’Alsace genoemd.

De Oostenrijkse weißburgunder wijnen uit de wijnstreek Wenen

Ook in Oostenrijk worden er witte wijnen gemaakt van de weißburgunderdruiven. Ze is vooral in het oosten van Oostenrijk te vinden, vooral in de wijnstreken rond de Oostenrijkse hoofdstad in de wijngaarden bij de Neusiedlersee. Volgens de laatste cijfers (2019) is de weißburgunder op 1.992 hectare in Oostenrijk aangeplant. Vooral in Oostenrijk worden er dessertwijnen zoals de Trockenbeerenauslesen gemaakt van de weißburgunderdruiven.

Welke gerechten zijn lekker bij de witte wijnen van de pinot blanc en de weißburgunder?

De frisse witte wijnen van de pinot blanc passen bij bijzonder veel gerechten. De droge witte wijnen uit Duitsland, Oostenrijk en de Franse Alsace gaan bijzonder goed samen met gerechten die niet extreem uitgesproken smaken hebben. Maar deze wijnen gaan ook heel goed samen met gerechten met aardse en hele diepe smaken. Echt scherpe smaken, zoals de Aziatische keuken passen minder bij de witte wijnen van de weißburgunder.

Een echte klassieker voor de pinot blanc zijn Limburgse asperges. Niet alleen asperges passen goed als gerecht bij de wijnen van de pinot blanc. Ook champignons of een paddenstoelenragout is een lekker gerecht dat goed past bij pinot blanc. Naast deze deels vegetarische gerechten voor bij de pinot blanc zijn er ook veel vleesgerechten die passen bij de wijnen van de pinot blanc druif. Lichte salades zijn doen het vaak ook goed bij pinot blanc wijnen. Meer over salades en wijn vind je in ons blog over wijn & salades.

Kipfilet, kalfsvlees en varkensvlees zijn vaak gerechten die ook goed samengaan met de wijnen die gemaakt zijn van pinot blanc of weißburgunder. De lichte smaken gaan goed samen met deze witte wijnen. Zeker ook omdat traditionele gerechten uit Duitsland, Oostenrijk en de Alsace kip of varkensvlees in het gerecht hebben. Denk bijvoorbeeld aan Wienerschnitzel van kalfsvlees, gebraden kip uit de oven of van de bbq of varkenslapjes in roomsaus.

Friture de la moselle

In veel streken waar de pinot blanc of de weißburgunder is aangeplant komen zoetwatervissen voor. Friture de la Moselle uit Luxemburg gaat bijzonder goed samen met een Luxemburgse pinot blanc bijvoorbeeld, zoals onze Cuvée d’Aperitif Brut, een crémant uit Luxemburg. Maar ook forel doet het erg goed bij pinot blanc. Naast zoetwatervissen gaan mosselen ook heel goed samen met de pinot blanc wijnen. De zilte smaak van de mosselen is een goede combinatie met de fruite aroma’s van de pinot blanc wijnen. Meer inspiratie over wijn en mosselen vind je in ons blog over mosselen & wijn.

Bronnen

Geplaatst op Geef een reactie

De Helios: witte druif voor Nederlandse witte wijnen

Heliosdruif wijn Halfes

De Helios: witte druif voor Nederlandse witte wijnen

De heliosdruif is naast de cabernet blanc en de solaris één van de witte hybride druiven die zijn aangeplant op Nederlandse wijngaarden. De helios zorgt voor frisse en fruitige witte wijnen. Wijnen van de heliosdruif lijken sterk op wijnen van de müller-thurgau. De solaris is een kruising van deze müller-thurgaudruif, die ook bekend staat als de rivanerdruif. Ze is gekruist met de merzlingdruif en de sevye villard. Ze werd net zoals de johanniterdruif ontwikkeld door het Weinbau Institut in Freiburg door de wetenschapper Norbert Becker. Hij ontwikkelde de helios in 1973.

Waar worden er witte wijnen van de helios gemaakt?

De heliosdruif is een hybride druif die goed groeit in de omstandigheden in noordelijke wijngaarden. Ze is bestand tegen de lage tempraturen en vocht, dat de oorzaak is van schimmel in wijngaarden. De heliosdruiven zijn vooral in noordelijke wijngaarden aangeplant. Onder andere in Zwiterland, Duitsland en Nederland. Het aantal hectare dat is aangeplant is onbekend. De bodem is zoals bij veel wijnen erg van belang voor het resultaat. Heliosdruiven groeien het beste op zandbodems zoals lössgronden die in Limburg en in de omgeving van Nijmegen te vinden zijn.

Hoe smaken de wijnen van de helios?

Witte wijnen van de helios lijken sterk op wijnen van de müller-thurgau. De wijnen van de heliosdruif zijn fruitige en licht aromatische wijnen. De fruitige aroma’s van exotische vruchten. Deze fruitige aroma’s lijken sterk op de smaken van meloen en lychee. Om deze fruitige aroma’s het beste tot haar recht te laten komen moeten de witte wijnen van de heliosdruif jong en gekoeld gedronken worden. Het beste smaken deze witte wijnen in het eerste jaar na de oogst, die normaal gesproken in september of begin oktober plaatsvindt.

Welke gerechten zijn lekker bij wijnen van de heliosdruif?

De licht aromatische en fruitige witte wijnen van de helios passen goed bij lichte gerechten. Denk aan verschillende gerechten met vis, maar ook Aziatische gerechten gaan goed samen bij wijnen die gemaakt worden van de heliosdruif. Visgerechten zoals gebakken sliptong of een Thaise groene curry met zalm zijn goede gerechten die passen bij deze wijnen.

Bronnen

Geplaatst op

De gewürztraminer: aromatische en kruidige witte druif voor echte wijnliefhebbers

Gewürztraminer: de witte druif uit de Franse Elzas

De lichtpaarse druiventrossen van de gewürztraminer hangen niet alleen in Duitsland, maar over de hele wereld aan druivenranken. Toch zijn de paarsgekleurde druiven echt witte druiven. De oude druivenvariant doet het al eeuwen goed. De gewürztraminer is een oude mutatie van de traminer-familie. Het Noord-Italiaanse dorp Tramin is de bakermat voor deze druivenfamilie. Waarschijnlijk werd de traminer al in de 15e eeuw gedronken in kloosters in het huidige Tirol. Ook is er bewijs dat de gewürztraminer in de 16e eeuw in Duitsland aangeplant stond. Omdat de druif dus zo’n roze-blauwe tint heeft, kreeg de druif al vroeg de bijnaam de roter traminer. Alleen op etiketten van Duitse gewürztraminer kun je deze bijnaam nog tegenkomen. Belangrijke informatie: de gewürztraminer is één van de voorouders van de bekende witte rieslingdruif. Deze witte druif voor aromatische wijnen is vooral in de Franse wijnstreek de Elzas te vinden. Ook al is het een bekende witte druif in Duitsland, de Verenigde Staten staan op de tweede plaats als je kijkt naar het aantal aangeplante hectare. Duitsland staat op een goede derde plaats. Verder lezen De gewürztraminer: aromatische en kruidige witte druif voor echte wijnliefhebbers

Geplaatst op

De viognier: de populaire witte comebackdruif uit Frankrijk

De viognier: veel meer dan witte huiswijn

Het is een kleine druif met een groot karakter, de viognier. De druif was bijna uitgestorven maar maakte een ijzersterke comeback en is nu niet meer weg te denken uit de wijnwereld. Het is zelfs één van de weinige druiven waarvan een blend met een rode druif gemaakt wordt zonder dat iedereen ervan gaat steigeren. Veel restaurants serveren tegenwoordig een viognier als witte huiswijn, heel fijn, want het is een perfecte witte wijn. Ze is ook steeds meer aangeplant wereldwijd: vooral in Frankrijk vind je haar, maar ook in Amerika en Australië is ze te vinden. Verder lezen De viognier: de populaire witte comebackdruif uit Frankrijk

Geplaatst op Geef een reactie

Solaris: parel op de Nederlandse wijngaarden voor frisse Nederlandse witte wijn

Solarisdruif

Solaris: parel op de Nederlandse wijngaarden

De solarisdruif is een hybride witte druif. Hybride druiven zijn druivensoorten die veredeld zijn uit andere druiven. Ze is door het Freiburg Weinbau Institut ontwikkeld voor wijngaarden in koelere wijnstreken, zoals Nederland en Duitsland. Norbert Becker is de Duitse wetenschapper geweest die deze witte druif heeft ontwikkeld. De solaris komt op een groot aantal Nederlandse wijngaarden voor zoals bij Wijnhoeve Colonjes. De solarisdruif is een verre verwant van de riesling en de pinot grigio. De naam solaris is afgeleid van het woord solar (zon). Ze is namelijk een druivensoort die vroegrijp is. Dit zorgt ervoor dat de druif genoeg suiker ontwikkeld voor de smaak en alcohol en heeft van nature weinig zuren. Deze combinatie van factoren is ideaal voor wijngaarden in noordelijke wijnstreken. Wereldwijd waren er in 2010 86 hectare wijngaarden geregistreerd waarop de solaris is aangeplant. Recentere cijfers over de aanplant van de solarisdruif zijn er helaas niet.

Solaris: witte druif voor Nederlandse en Zweedse wijnen

De solarisdruif is vooral in Nederland en Duitsland aangeplant, maar ze groeit ook relatief veel in Zweden, Zwitserland, België en het Verenigd Koninkrijk. In Duitsland is de druif het meest aangeplant. In de wijnstreek Baden-Baden zijn er naar schatting zo’n 40 hectare met solaris aangeplant. Zeker door de toename van het aantal hectare Nederlandse wijngaarden is er meer solaris aangeplant de afgelopen jaren. Verschillende Nederlandse wijngaarden maken Nederlandse wijn van de solarisdruif. De solaris is een druif die wijn oplevert die veel lijkt op een combinatie van de chardonnay en de andere Nederlandse witte druif lijkt, de johanniter.

De smaak van solariswijnen: combinatie van chardonnay en johanniter

Wijn van de solaris heeft de fruitigheid van de chardonnay en de milde zuren van de johanniter. De smaak van solariswijn is neutraler dan de smaak van een johanniterwijn. De wijn van solaris zijn frisse wijnen met milde zuren. Aroma’s van de solaris zijn voornamelijk fruitig, zoals perzik en appel en vlierbloesem. Daarnaast zitten er ook florale, bloemige, smaken in de wijnen die gemaakt worden van de witte solarisdruif. Denk hierbij aan gras en paardenbloemen die erg lijken op de aroma’s in chardonnaywijnen. Ook zijn wijnen van de solaris vaak licht vettig. Dat komt erg overeen met vollere wijnen van de chardonnaydruif.

Wijn & spijs met de solarisdruif: zalm & avocado

De combinatie van smaken van de chardonnaydruif en de johanniterdruif geven wijn van de solaris een tal aan mogelijkheden. Denk bijvoorbeeld aan een vette vis, zoals zalm of gerechten met varkensvlees. Denk hierbij bijvoorbeeld bij spareribs met een Aziatisch tintje. Daarnaast past het licht vettige en frisse karakter van de solariswijnen goed bij gerechten met avocado. De vrucht met veel goede en gezonde vetten en de vetten in de solaris vormen een goede combinatie en verrijken elkaar.

Wil je meer lezen over Nederlandse wijnen?

Nederlandse wijnen worden steeds populairder. Dit komt door de grotere hoeveelheid kennis die we in Nederland hebben opgebouwd, waardoor we Nederlandse wijnen maken die nog lekkerder zijn. In Nederland worden vooral witte wijnen gemaakt, naast de solaris en de johanniter maken we die van de auxerrois en de cabernet blanc. Daarnaast groeien er ook blauwe druiven in Nederland, zoals de regent, de pinotin en de cabernet cortis voor Nederlandse rosé en rode wijnen.

Bronnen

Geplaatst op Geef een reactie

De müller-thurgau: de witte rivaner, de parel van wijngaarden in Duitsland en Nederland

De müller-thurgau: succesvolle kweekdruif in Duitsland en Nederland

In een kleine provincie in het noorden van Zwitserland werd een witte druif ontwikkeld die onder de misleidende naam ‘Rivaner’ bekend werd. De druif, die tot toegankelijke wijnen leidt, heeft langzaam veel Duitse grond overgenomen. Dit blog gaat over de müller-thurgau, die niet alleen in Duitsland erg populair is, maar ook in Nederlandse wijngaarden veel terug te vinden is.

De rivaner & müller-thurgaudruif: toegankelijk & makkelijk

De müller-thurgau is, net als veel andere opgekweekte druiven, makkelijk in de groei. De druivenranken zijn niet veeleisend wat betreft bodemopbouw en klimaat. Daarnaast is de smaak toegankelijk. Daardoor is de druif snel in populariteit onder wijnboeren gegroeid. In bijna alle Duitse wijngebieden is deze druif ergens wel te vinden. Zo zijn er van de rivaner in Rheinhessen 4.100 hectare aangeplant, in Baden 2.400 hectare en in de Pfalz 1.800. Ook is ze in de bekende Duitse wijnstreek de Moesel te vinden, waar ongeveer 890 hectare aangeplant zijn met deze witte druif. In totaal zijn er zo’n 12.000 hectare met de müller-thurgau aangeplant in Duitse wijnstreken. Inmiddels groeit de druif ook goed in verrassende landen als Nieuw-Zeeland, Hongarije, Luxemburg en Slowakije. In totaal is de druif op zo’n 40.000 hectare te vinden. Het is een jonge druif, die je vanwege frisse smaken ook het best jong kunt drinken. De druif rijpt vroeg, waardoor vocht en vorst geen problemen veroorzaken. De betrouwbare druif levert daarnaast jaarlijks steeds betere wijnen op, als het oog van de wijnboer op kwaliteit ligt in plaats van op kwantiteit.

De geschiedenis van de müller-thurgau

Verder lezen De müller-thurgau: de witte rivaner, de parel van wijngaarden in Duitsland en Nederland

Geplaatst op Geef een reactie

Verdejo: de witte druif voor Spaanse witte wijn voor in de zomer

De perfecte Spaanse witte druif voor de borrel: de verdejo

De verdejo is de perfecte oplossing als jij niet van chardonnay houdt, en zij niet van sauvignon (of andersom). Deze toegankelijke witte wijn is fris, met een licht zuurtje van een citrusvrucht en het zachte van perzik. Je zou het niet denken, maar deze ‘altijd-goed’ wijn is een oude druif die onder slechte omstandigheden ook lekker doorgroeit. Al sinds de 11e eeuw worden er in Spanje druivenranken van de verdejo aangeplant. Deze typische Spaanse druif wordt vaak als familie gezien van de Italiaanse verdecchio of Portugese verdelho, maar niets is minder waar. Deze misvatting is niet heel vreemd, de namen lijken erg op elkaar. Het woord ‘verde’ betekent groen, de kleur van de druif, en daar houden de overeenkomsten wel op. De verdejo is typisch Spaans, en wordt het meest aangeplant in de streek Rueda.

Verdejo: een sterke druif voor stenen

Zoals we al zeiden, is de verdejo een vechtertje. De druif gedijt goed op een bodem die normaal niet erg geschikt is voor wijnbouw. Veel steen, keien, kalk in je bodem en de ambitie om druiven voor wijn te verbouwen? Overweeg dan de verdejo, die zal juist blij worden van zo’n bodem! Ook droogte zal dit middelkleine druifje niet snel van z’n à propos krijgen. Maar wat is dan de uitdaging? De verdejo is overgevoelig voor zuurstof. Krijgt de druif te veel zuurstof, dan zal er voorgisting in de druif plaatsvinden. Om dat te voorkomen wordt de verdejo zo veel mogelijk geperst in metalen vaten, en wordt de druif ’s nachts geoogst. Het proces gaat snel. De dan nog jonge wijn kan ook het beste snel gedronken worden.

De smaak van de verdejodruif: fris & fruitig

De jonge wijn is fris en fruitig. Veelvoorkomende smaken zijn perzik, (galia)meloen, witte bloesem en citrusvruchten. De verdejo heeft vaak een licht bittere afdronk. Dit geeft de verdejo een uniek karakter. Er zijn weinig witte wijnen die zo zacht zijn als een verdejo, maar toch bitter en stevig in de afdronk. De witte bloesem komt ook terug in de aroma’s van de wijn. In de aroma’s kun je verder ook iets kruidigs en venkel-achtigs herkennen. Er zijn een aantal verdejo’s die op hout gerijpt worden. Zoals we eerder al zeiden, is de druif erg gevoelig voor te veel gisting. Daarom gebeurt het niet vaak. Heb je toch zo’n verdejo in handen weten te krijgen, dan zal de wijn je verbazen met een volle smaak. Deze wijn heeft gerijpte smaken als noten en honing en kan je bijna niet verwarren met de andere verdejo’s.

Wijn & spijs met de verdejodruif: vis & citroen

Een goede wijnspijs combinatie met de verdejo is eten met een zuurtje. Maak je vis aan met citroen om extra lekker bij de verdejo te passen. Ook bij kip met sinaasappel is de wijn heerlijk. Deze zomerse gerechten passen goed bij het karakter van de verdejo. Het is een echte zomerwijn die bij iedere frisse salade of late zomermaaltijd past. Pas op met peper en andere pittige smaken, daarbij zal je verdejo in het niet vallen. Ook zal het zuurtje van de verdejo dan waarschijnlijk botsen met de pit van je gerecht. Heb je nou zo’n houtgerijpte verdejo? Drink deze vooral eens bij een geitenkaassalade met amandel en honing. Een echte aanrader!

Geplaatst op Geef een reactie

Rkatsiteli: de 5000 jaar oude witte druif

De oudste witte druif ter wereld: de rkatsiteli uit Georgië

Al vanaf jonge leeftijd kijken we in de geschiedenisles naar platen van de oude Grieken. Op een tafel in de hoek staat een grote kruik met wijn. Dat zou goed dezelfde wijn kunnen zijn als de grote favoriet van de 20e eeuwse Sovjet-Unie. In 3000 voor Christus groeide deze ‘roodstam’ rkatsitelidruif al in de kleibodems van Georgië. Niet de bekende druivensoorten zoals de chardonnay of de sauvignon blanc, maar de onbekende rkatsiteli die veel voorkomt in de Kaukasus. Het is waarschijnlijk een van de oudste druiven waarmee al duizenden jaren wijn gemaakt wordt. Maar wat voor druif is de rkatsiteli?

De Georgische witte druif die de Sovjet-Unie overnam

Verder lezen Rkatsiteli: de 5000 jaar oude witte druif

Geplaatst op Geef een reactie

Grüner Veltliner: de witte druif voor Oostenrijkse wijn

Rood wit Oostenrijkse vlag

Grüner veltliner: de meest aangeplante witte druif in Oostenrijk & Midden-Europa

Oostenrijk is niet het bekendste wijnland van Europa. Dat is zonde, want uit Oostenrijk komen bijzonder lekkere wijnen. De grüner veltliner is de meest aangeplante druif in Oostenrijkse wijngaarden. Deze witte druif is een zeer productieve druif die veel druiven per tros levert. Juist door meer op de kwaliteit te zijn gaan letten worden er tegenwoordig juist hele goede wijnen van de grüner veltlinerdruif gemaakt. Dit komt mede door het Antivriesschandaal van 1985. Sommige Oostenrijkse wijnen werden aangelengd met de grondstof voor antivries, een stof die schadelijk bleek te zijn. Pas sinds de jaren vijftig is de druif écht populair in Oostenrijk. Tegenwoordig is ruim een derde van de wijngaarden in Oostenrijk beplant met de grüner veltliner. Verder lezen Grüner Veltliner: de witte druif voor Oostenrijkse wijn

Geplaatst op Geef een reactie

Chardonnay: de Franse witte druif uit de Bourgogne

Chardonnay: de bekendste Franse witte druif uit de Bourgogne

Chardonnay is de bekendste witte druif die er is. Ze is echter niet de meest aangeplante witte druif ter wereld, dat is de Spaanse airéndruif. Chardonnay komt van origine uit de Franse wijnstreek de Bourgogne. Ze komt niet enkel voor in de Bourgogne of Frankrijk, overal ter wereld is ze in veel wijnstreken aangeplant. Dit komt omdat de chardonnaydruif een populaire druif is én omdat ze heel productief is. Dat ze zo productief is overal ter wereld komt door het vermogen dat ze heeft om zich overal aan te passen. Bekende wijnen van de chardonnay komen uit de Bourgogne zoals de Chablis, Champagne, Chili en Australië. Samen met de merlot en de sauvignon blanc behoort ze bij de top-3 bekende druivenrassen.

De chardonnaydruif kan goed tegen lage én hoge temperaturen. Hierdoor kan ze zich makkelijk op heel veel wijngaarden in de wereld aanpassen. Daarnaast is het een druif die sneller rijpt dan andere witte druiven. Hierdoor kan de oogst eerder beginnen en is de wijn ook eerder klaar is om te drinken. Wijn van de chardonnay komt vaak op drie verschillende manieren voor: witte wijn zonder houtrijping, witte wijn met houtrijping en als mousserende wijn. Een bekende mousserende wijn die gemaakt wordt van de chardonnay is de Franse bubbelwijn Champagne. Veel wijnen van de chardonnay zijn monocépages, wijnen die gemaakt worden van maar één druivensoort. Champagne wordt vaak wel geblend, bijvoorbeeld met de pinot blanc. Dit is een druivensoort die genetisch veel overeenkomsten heeft met de chardonnay. Verder lezen Chardonnay: de Franse witte druif uit de Bourgogne

Geplaatst op Geef een reactie

Gros manseng: de herboren Franse druif

Gros manseng: herboren Franse witte druif uit de Sud-Ouest

De gros manseng is een witte druivensoort die vooral in het Zuidwesten van Frankrijk voorkomt. De geboorteplaats van de gros manseng is Jurançon, een wijnstreek dicht tegen de Pyreneeën aan. Ze komt bijna alleen voor in de Zuidwestelijke wijnstreken van Frankrijk: Tursan, Béarn, Gers, Jurançon en de Côtes de Gascogne. Naast de gros manseng bestaat er ook het kleinere zusje, de petit manseng. Dit is een druif die minder geconcentreerd is van smaak en ze is minder productief. De druif wordt vooral gebruikt voor het maken van droge witte wijnen met AOC-keurmerk. In 1958 waren er slechts 58 hectare met de gros manseng. In dit jaar is men begonnen met het tellen van het aantal hectare wijngaard in Frankrijk. Frankrijk heeft ongeveer 1110 hectare met gros mansengdruiven aangeplant. De wijn is door een Frans landbouwproject weer herboren. Dat is niet heel veel en buiten Frankrijk komt de druif bijna niet voor. Verder lezen Gros manseng: de herboren Franse druif

Geplaatst op Geef een reactie

Souvignier gris: een roze druif

Souvignier gris: een hybride witte druivensoort voor de Noordelijke wijnstreken

De souvignier gris is een vrij onbekende druivensoort. Dit komt omdat de souvignier gris vooral is aangeplant in Noordelijke wijnstreken omdat ze goed bestand is tegen het koudere en nattere weer in deze wijnstreken. De wijnstreken zijn vaak onbekend, omdat er pas recent aan wijnbouw en het maken van wijn wordt gedaan. Net zoals de witte johanniterdruif, is de souvignier gris een hybride druif. Dit houdt in dat de druif veredeld is uit andere druivenrassen. De druivenrassen die voor de souvignier gris gebruikt zijn zijn de bekende druif de cabernet sauvignon en de minder bekende druif de bronner, ook een hybride druif. Het bijzondere aan de souvignier gris is dat ze gekruist is uit een blauwe druif (voor rode wijn) én een witte druif. Verder lezen Souvignier gris: een roze druif

Geplaatst op Geef een reactie

Baroque: een onbekende witte druif uit Les Landes

Onbekende Franse wijn uit Les Landes

De baroque is een onbekende witte druif uit Frankrijk. Deze Franse witte druif komt alleen voor in de kleine wijnstreek Tursan. Tursan is een wijnstreek in het Zuid-Franse Les Landes, een gebied onder Bordeaux en boven de Spaanse grens. Doordat de barouqedruif alleen in deze regio is aangeplant is de druif niet bekend bij het grote publiek. Dit komt omdat de regio jarenlang geisoleerd lag en wijnhandelaren uit Bordeaux de handel met Les Landes tegen hebben gehouden. De baroquedruif geeft wijn een stevige body, een krachtige wijn met veel smaak. De Franse Michelinchef Michel Guérard heeft er zijn levensdoel van gemaakt de baroquedruif weer bekender te maken. Dit deed hij onder meer door zelf wijn te gaan maken van de baroque en deze te serveren bij de gerechten in zijn restaurant in Eugénie-les-Bains in Tursan. Verder lezen Baroque: een onbekende witte druif uit Les Landes

Geplaatst op Geef een reactie

Macabeo/Viura: Spaanse witte druif voor lichte wijnen

Macabeo: de witte druif voor Spaanse mousserende cava uit Catalonië

De macabeodruif wordt vooral in het noorden van Spanje verbouwd. Ze is populair in Catalonië waar overwegend witte wijnen worden gemaakt en in de Spaanse wijnstreken Rioja en Navarra. In deze twee wijnstreken wordt ze viura genoemd, in de meeste andere wijnstreken macabeo. Alle drie de wijnstreken is ze de belangrijkste witte druif. Van origine komt de macabeo uit het Midden-Oosten. Moren namen destijds de druif mee van het Midden-Oosten via Noord-Afrika naar Spanje. Macabeodruiven rijpen langzaam en zorgen voor frisse en jonge wijnen. De lichte wijnen van de macabeo of de viura hebben weinig zuren en zijn vanwege de omstandigheden waarin ze groeien hoog in alcohol. De lichte smaken die in de wijn voorkomen zorgen ervoor dat de wijn van macabeo vaak blends zijn: wijnen met meerdere druivensoorten. In Spanje mogen ook witte en rode druiven samen worden geblend, waardoor rosé’s ontstaan. Verder lezen Macabeo/Viura: Spaanse witte druif voor lichte wijnen

Geplaatst op Geef een reactie

Arriloba: de onbekende Franse witte druif voor dessertwijn

Witte druif uit Les Landes voor Franse dessertwijnen

De arrilobadruif is een jonge witte druif. Ze werd pas in 1954 veredeld in het Franse landbouwinstituut door Pierre Marcel Durquety. De arriloba is een kruising van de bekende witte druif de sauvignon blanc en de onbekende witte druif de raffiat de moncade. Letterlijk betekent ‘arriloba’ ‘neefje van Pierre’ in het Baskisch. ‘Harri’ is de Baskische naam voor Pierre (Pieter) en ‘lobi’ ‘neefje’. Arriloba is dus een afgeleide van de naam van de ontwikkelaar van de druif. De druif is alleen in de Sud-Ouest in Frankrijk aangeplant. De druiven van de plant zijn klein in vergelijking met andere druiven. Ze wordt vooral gebruikt voor het maken van halfzoete en zoete witte wijnen. De druiven zijn geel en helder van kleur en hebben een vrij dikke schil. Door de dikke schil zijn ze bestand tegen botrytis, een schimmel die kan voorkomen in wijngaarden. Van de arrilobadruif worden geen wijnen gemaakt met een AOC-keurmerk. Enkel in het Franse Les Landes (Chalosse) zijn er wijnen van arriloba met een IGP-keurmerk. Verder lezen Arriloba: de onbekende Franse witte druif voor dessertwijn

Geplaatst op Geef een reactie

Roussanne: de verborgen witte druif van Frankrijk

Wijn & Spijs: kaasfondue en de roussanne uit Frankrijk

De roussanne is een Franse witte druif die vooral gebruikt wordt voor stevige en droge witte wijnen in de Rhône. De roussannedruif levert op het gebied van kwaliteit goede en smaakvolle wijnen. Het productieproces van de roussannedruif is voor veel wijnboeren een lastig verhaal. De druif is namelijk vatbaar voor schimmels in de wijngaard, kan met haar kleine druiven slecht tegen de wind en de druif is levert niet constante opbrengsten die niet erg hoog zijn. Dit maakt de druif onaantrekkelijk voor veel wijnboeren. De druif rijpt daarentegen lang, waardoor de suiker in de druif zich langzaam en goed kan ontwikkelen. Het bijzondere aan de roussanne druif is dat ze een rood/roze gloed over zich heen krijgt als ze rijp wordt. Wijn van de roussannedruif is een witte wijn die beter wordt als ze op eikenhouten vaten rijpt. Dit geeft de wijn een extra intense en diepe smaak. Zowel oudere houtgerijpte en jonge niet-houtgerijpte wijnen van de roussannedruif kunnen een aantal jaar rijpen op de fles. Verder lezen Roussanne: de verborgen witte druif van Frankrijk

Geplaatst op

Airén: de meest aangeplante witte druif ter wereld

De Spaanse druif voor vermout uit La Mancha

Tot 2010 was de airén de meest aangeplante druif ter wereld. En dat is hij/zij nog steeds. Niet de chardonnay of sauvignon blanc, maar juist deze onbekende Spaanse druif is perfect om frisse en jonge witte wijnen te maken. In 1615 was er voor het eerst sprake van deze witte druivensoort. Het is dus een oude witte druivensoort die al eeuwen voorkomt op het Iberisch Schiereiland, in Spanje en in Portugal. De airén komt van origine veel voor in het binnenland van Spanje en is ook in heel Spanje de meest aangeplante witte druif. In het warme Spaanse klimaat met extreme droogte in de zomer, vlak voor de druivenoogst, doet de airén het goed. Dat ze goed tegen de hitte en droogte kan is een handige eigenschap voor druiven. Ze kan hierdoor een populaire druif worden als het door de klimaatveranderingen droger en warmer wordt in wijnstreken. Daarnaast leveren de planten veel kwalitatief goede druiven op. Dit maakt het verbouwen van de airéndruif gemakkelijker. Verder lezen Airén: de meest aangeplante witte druif ter wereld

Geplaatst op Geef een reactie

De witte druif van vinho verde: fernão pires

Fernão Pires: de witte druif van Portugal

minho vinho verde wijn mafesousa kleine fles Portugese wijn

De fernão pires is een witte Portugese druif. Ze is in Portugal, met ongeveer 13.000 hectaren, de meest aangeplante witte druif. Veel witte wijnen in Portugal, waaronder de vinho verde, mogen van de fernão piresdruif gemaakt worden. De druif is dan ook in het hele land terug te vinden. Ze kan goed tegen de extreme hitte die er in de zomers in Portugal is maar ze kan niet tegen koude temperaturen en vorst. Daarnaast is het essentieel voor een volledige rijping dat de druif voldoende water krijgt. Anders wordt de zuurgraad aangetast, verschrompelt de druif en is ze niet meer in balans voor een goede wijn. Fernão pires is een veelzijdige druif. Er wordt  vooral droge witte wijn van van gemaakt, maar kan ook perfect voor mousserende wijn (Bairrada) of zoete dessertwijn worden gebruikt. Over het algemeen wordt de druif in Portugal als blend gebruikt samen met bijvoorbeeld de airèn, de albarinho, de arinto of de macabeo-druif.

Maria gomez

De fernão pires kan ook maria gomez of molinho worden genoemd. Het hangt per regio in Portugal af hoe ze precies heet. De druif staat al vroeg in bloei, waardoor ze ook vroeg geoogst kan worden. Vaak wordt de fernão pires al begin september geoogst. Normaal gesproken worden druiven pas vanaf halverwege september worden geoogst voor het beste resultaat. De fernão pires is voornamelijk in Portugal aangeplant, hier is ze ook toegestaan in een groot aantal DOC-wijngebieden zoals de Douro. Ook komt ze in zeer kleine hoeveelheden voor in Australië en Zuid-Afrika.

De smaak van fernão pires: citrus 

Deze lichtgele druif zorgt voor lichte smaken van citrusvruchten zoals citroen, honing, gras, maar ze heeft ook een klein licht pepertje in de afdronk. Het hogere zuurgehalte geeft de wijn van de fernão pires haar unieke smaak en zorgt voor een mooie fruitigheid. Heel ver weg zitten er muskaattonen in de wijn.

Wijn & spijs met fernão pires: kip piri piri en vis

De fernão pires past met haar zuren geweldig bij gerechten met uitgesproken smaken. Denk aan garnalen bijvoorbeeld. Het milde zuur in de fernão piresdruif past goed bij de citroen die vaak over de garnalen wordt gedaan. Naast garnalen past ze bijvoorbeeld ook goed bij kip piri piri, een barbecuegerecht van gegrilde kip en hete pepers uit Mozambique. Mozambique was jarenlang een Portugese kolonie, zo kwam het gerecht naar Portugal toe. Ook van de druif fernão pires worden kleine flessen wijn gemaakt. De zure tonen van wijn van de fernão pires zoals onze Mafesousa passen goed bij het pittige van de hete pepers.

Maar denk ook aan sushi. De uitgesproken smaak van de vis, in combinatie met de umami van de nori en het scherpe van de wasabi zijn goede partners voor bij het zuur en de fruitigheid van de fernão pires.

Geplaatst op Geef een reactie

Falanghina: de witte druif uit Campania

De witte druif uit het zuiden van Italië

De Falanghina is een Italiaanse witte druif die vooral in het zuiden van Italië is aangeplant. Ze komt voor in Campania, Puglia en Abruzzo. De Falanghina is een authentieke Italiaanse druif die voor het eerst in 1825 genoemd wordt. Door de verbeteringen in het maken van wijn in Zuid-Italië wordt ze sinds de jaren negentig steeds meer verbouwd. Dit heeft gezorgd voor betere witte wijnen. Er zijn  twee soorten falanghina: de falanghina beneventana en falanghina flegrea. Over het algemeen worden er droge witte wijnen van falanghina gemaakt. Verder lezen Falanghina: de witte druif uit Campania

Geplaatst op Geef een reactie

De druif van Nederlandse wijn: de johanniter

Onrijpe johanniterdruif

Johanniter: een jonge witte Duitse druif

De johanniter is een jonge witte druif. Ze werd pas in 1968 door Johannes Zimmermann gekweekt uit riesling, seyve-villard, rülander en gutedel. Het Freiburg Instituut, waar Zimmermann werkzaam was, wilde namelijk een druif ontwikkelingen die ook in de noordelijke (Duitse) wijnstreken goed kon groeien. Een druif die gekruist is wordt een hybride druif genoemd. In de noordelijke wijnlanden valt altijd meer regen, wat er voor zorgt dat veel druiven uit zuidelijke landen er last kregen van schimmels. Bij de kweek van de johanitter was het belangrijk dat de nieuwe druif goed resistent zou zijn tegen schimmels. Ook moest de druif goed bestand zijn tegen vorst.

Waar worden wijnen gemaakt van de johanniterdruif?

De johanitter druif is met name ook in de noordelijke gebieden aangeplant. Onder meer in  Nederland, in Zwitserland en in Duitse wijnstreken is ze aangeplant. In Nederland is ze in elke BGA toegestaan. Een BGA (bescherming geografische aanduidingen) is in Nederland het keurmerk dat een wijn of product uit een bepaald gebied komt. Ook bestaan er BOB’s (beschermde oorsprongsbenaming). BOB’s zijn Nederlandse wijnstreken waarvan de druiven uit dat gebied komen. Slechts een paar druiven zijn hier toegestaan en er gelden strenge eisen aan het maken van de wijn. In Nederland mogen in de BOB Vijlen en de BOB Ambt Delden wijnen met BOB-keurmerk van de johanniterdruif worden gemaakt.  Verder lezen De druif van Nederlandse wijn: de johanniter